( Sanat Yapıtlarını Okumak )  

Resimler ve Öyküler   


Nasıl Algılıyoruz?  

Kitap Önerileri


Bir Sanat Yapıtını Çözümlemek  

Sanatçıları Yakından Tanımak  


İmgelerin Gizini Çözmek,
Algılama ve Değerlendirme Sorunları ve Pratik Bir Yöntem...



BIR RESIM YAPITINI "NASIL" OKUMALI ?

Müze Deneyimlerini Zenginleştirmek için "Sanat Eleştirisi Becerileri"ni Öğrenmek...


AMAÇLAR ( OBJECTIVES)

Bu öğrenme sürecinin bir sonucu olarak, bir sanat yapıtının özünü ve anlamını keşfetmek için kritik yapmanın strüktürel bir yöntemini izlemek olanağı doğacaktır. "Resim yapıtını okuma" nın yapısı dört ayrı aşama içerir:

A- TANIMLAMA ( DESCRIPTION)

* Bu sanat yapıtını yaratan sanatçının ismi nedir ?
* Bu ne tür bir sanat yapıtıdır ?
* Sanat yapıtının adı nedir ?
* Bu yapıt ne zaman yaratılmıştır ?
* Bu sanat yapıtının yaratıldığı tarihsel dönemde yer alan bazı önemli olayları sıralayınız.
* Yapıttakı nesneleri sıralayınız ( ağaçlar, insanlar, hayvanlar, dağlar, nehirler, vb., )
* Bu yapıtta varolan anlamlı(significant) sanatsal unsurları inceleyiniz (consider) ve onları tanımlayınız:

ÇIZGI(LINE) DOKU(TEXTURE)
BIÇIM(SHAPE) RENK(COLOR)
HACIM(FORM) VALÖR(VALUE)
MEKAN(SPACE) MODEL/ÖRNEK(PATTERN)

B- ANALIZ (ANALYSIS )

Bu aşamada sanat yapıtında kullanılan en belirgin sanat ilkelerini ele alınız. Sanatçının resmin unsurlarını organize etmek için onları nasıl kullandığını gösteriniz.

DENGE(BALANCE) KARSITLIK(CONTRAST) ÖNE ÇIKARMA(EMPHASIS)
UYUM(HARMONY) ÇESITLILIK(VARIETY) BIRLIK(UNITY)
DERECELENDIRME(GRADATION) HAREKET(MOVEMENT) RITIM(RHYTM)
ORAN(PROPORTION) DERINLIK(DEPTH) KOMPOZISYON

C- YORUMLAMA ( INTERPRETATION )

Sanat yapıtı hakkında şimdiye kadar öğrendiklerinize temellendirerek, sanatçının ne söylemeye çalıştığını düşünüyorsunuz ? Sanatçı bu sanat yapıtını neden yaratmıştır ? Ne anlama geldiğini düşünüyorsunuz ? Bu yapıta baktığınızda içinizde ne gibi duygular uyanıyor ? Bu sanat yapıtında başka şeyleri temsil eden şeyler - simgeler (symbols) olduğunu düşünüyor musunuz ?

D- YARGI ( JUDGEMENT )

Bu sanat yapıtından hoşlanıyor musunuz ? Onun iyi bir sanat yapıtı olduğunu düşünüyor musunuz ? Onun önemli bir sanat yapıtı olduğunu düşünüyor musunuz ? Bu sanat yapıtını evinize asıp seyretmek ister miydiniz ? Bu sanat yapıtı müzeye konacak denli iyi bir yapıt mıdır ?




Sanat Eleştirisi Heveskarları için Öneriler:

Söz konusu yapıta ilişkin kaydettiğiniz bilgilerden yararlanarak dört paragraflık bir eleştiri yazınız.

1. paragrafta : Sanat yapıtını tanımlayınız.
2. paragrafta : Sanat yapıtını analiz ediniz.
3. paragrafta : Sanat yapıtını yorumlayınız.
4. paragrafta . Sanat yapıtına ilişkin bir yargıda bulununuz ve onu sağlam bilgilerle destekleyiniz.




Sanat Eleştirisi öğrencilerinin yazılarını değerlendirmek için eğitimcilerin yararlanabileceği bir format:

DEĞERLENDIRME: Öğrencilerin yazılı kritikler belirlenmiş amaçları ne ölçüde karşıladıklarına göre değerlendirilir. Alltaki çizelge onların başarma ölçülerini belirlemek için kullanılabilir;

ANAHTAR: Mükemmel(4) Çok İyi(3) Yeterli (2) Zayıf (1) Algılamamış (0)


AMAÇLAR NOT


Yapıtta varolan gerçek ve belirgin sanatsal öğeleri anlatan paragraf ........

Unsurları organize etmek için kullanılan önemli ilkeleri analiz eden paragraf .........

Sanat yapıtını iletisi ve duygusal içeriği açısından yorumlayan paragraf .........

Kanıtlarla desteklenmis, sanat yapıtına ilişkin eleştirel yargıları öneren paragraf .........

Kelime yapısı ve akıcılık .........

Yazım .........

Dil Bilgisi .........



(Yukarıdaki bölüm Will Hanson'un internet sitesinden yararlanılarak hazırlanmıştır;
özgün siteye girmek için tıklayınız.)


Analiz ve Yorumlama aşamalarında daha derinlemesine konuyu irdelemek isteyenler, sanatçının özel yaşamına, mensubu olduğu sanat akımına ilişkin bilgilere, ülkesinin o sanat dalındaki özelliklerine, sanatçının yapıtı gerçekleştirdiği zaman dilimindeki durumuna, sanat yaşamı boyunca geliştirdiği kendine özgü ikonografi gibi konularda da ek bilgi sahibi olmak zorundadırlar...BBC 'nin eğitim programlarında, müze gezileri sırasında orta öğretim seviyesindeki öğrencilerin izledikleri yapıtları çözümlemek için kullanmaları önerilen dörtlü formülü de anımsayıp üstteki sistematik ile üstüste çakıştırmakta da yarar var:

ÖNCESI VE SONRASI(CONTEXT) / BIÇEM(FORM-ICONOGRAPHY) / GERÇEKLESTIRME(PROCESS) / ATMOSFER(MOOD)

Öncesi ve sonrası (Context ) : "Siyak ve sibak"- Redhouse s. 204. Bir seyin kendinden öncekine ve sonrakine uygunluğu - "Siyak : Sözün gelisi." " Siyak-u sibak (sözdeki) ön ve art tutarlılığı" - TDK Sözlüğü s. 652. "Sibak : Bir seyin geçmisi." TDK sözlügü s. 647. Ikonografi (Iconography ): Simgelerden olusan bir dil. Resimlerde düsüncelerin imgelerle temsil edilmesi. Bir sanatçı kendine özgü kisisel bir "imgeler takımı" yaratıp, yapıtlarında belirli düsünceler ve izlenimler için bunları kullanabilir. Düşüncelerin zaman içerisinde gelisiminin ve anlatımının incelenmesinde önemli bir araçtır. Gerçeklestirme (Process): Sanatçının gerçeklestirme asamasında kullandığı teknikler, malzemeler ve diğer unsurlarla yapıtının anlatımındaki özellikler... Atmosfer (Mood) : Sanatçının yukarıda sıralanan tüm araçları kullanarak yapıtında yakaladığı ana duygu veya atmosferin hissedilmesi... Resmin yapıldığı özel koşulların duyumsanması...

Haşim Nur Gürel




Sanal Müze'deki yapıt çözümleme örnekleri için:

Bir Sanat Yapıtını Çözümlemek

Sanatçıları Yakından Tanımak



Bu yönteme göre başka yapıt okuması örnekleri için lebriz.com / magazin'deki
"Sanat Yapıtlarını Anlayabilmek ve Keyif Alabilmek için..." bölümünü de inceleyebilirsiniz.


Yenilikler & Öneriler Benim Koleksiyonum Ödüllü Bulmaca Beş Bölgeli Büyütme Uluslararası Sanat-Linkleri Sanatçı Atölyeleri Üyelik

Anasayfa | Koleksiyonlar | Sergiler | Araştırarak Öğrenmek | Sanat Takvimi | Etkinlikler | Araştırma Kaynakları | Sanatçı Sayfaları | Paneller | İletişim | Bilgi & Haber | Sanal Müzeye Katkı | Sosyal Merkez | Site Haritası